TARIMSAL MEKANİZASYON KURULU

TAVSİYE KARARLARI

Toplantı Tarihi : 03-04 Eylül 2007

Toplantı Yeri : Kahramanmaraş

Başkan : Prof. Dr. Ediz ULUSOY (Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarım Makinaları Bölümü)

Başkan Yard. : Selami İLERİ (Türk Tarım Alet ve Makinaları İmalatçıları Birliği)

Raportör : Haluk EMİROĞLU (Tarım ve Köyişleri Bakanlığı Tarımsal Üretim ve Geliştirme Genel Müdürlüğü)

Tarımsal Mekanizasyon Kurulunun 2007 yılı olağan toplantısı 03-04 Eylül 2007 tarihlerinde Bakanlığımız Kahramanmaraş Tarım İl Müdürlüğü’nün koordinatörlüğünde düzenlenmiş olup, Kurul’da alınan tavsiye kararları gündemdeki sıra itibariyle aşağıda belirtilmiştir.

1- Tarımsal Mekanizasyon Kurulunun 2006 yılında Çanakkale’de düzenlenen toplantısında alınan tavsiye kararlarının uygulanması ve bu kararlar doğrultusunda önümüzdeki dönemde gerçekleştirilmesi öngörülen çalışmalara ilişkin bilgilerin verildiği Sekretarya Raporu ile alınan kararların ne derece uygulanabildiği hususlarının incelendiği İzleme Komitesi Raporunun değerlendirildiği görüşmelerde; tarımsal mekanizasyonun sadece tarım makinalarının kullanımına yönelik işlemlerden ibaret olmadığı, belirli bir organizasyon dahilinde işletmelerin mekanizasyon düzeyinin geliştirilmesi, ilaç, gübre, tohum, su, enerji gibi diğer tüm girdilerin kullanımında çok önemli etken olduğu vurgulanarak;

a. İzleme Komitesi Raporunun son gelişmeleri de içerecek şekilde düzenlenerek toplantı kararları ile birlikte Kurul üyelerine gönderilmesi,

b. Tarım makinaları imalatçılarının KOSGEB destekleri kapsamında uygulanan deney ücreti desteklerinden yeterince faydalanabilmeleri amacıyla Bakanlık tarafından deney yapan bütün kuruluşlara KOSGEB envanterine girmeleri konusunun hatırlatılması, başvuru yapan kuruluşların ise sonuçları takip etmeleri,

c. Tarım Makinaları Terminolojisi adıyla Kurulumuzca başlatılan çalışmanın TS 3862 “Tarım ve Orman Makinaları-Traktörler, Alet ve Makinalar-Sınıflandırma” standardı olarak yayınlanmasının memnuniyet verici olduğu, ancak adı geçen çalışmaya emeği geçenlere birer örnek gönderilmemesinin sitemlere yol açtığı,

d. Temiz enerji çalışmaları kapsamında Akdeniz Üniversitesi tarafından biyogaz konusunda düzenlenmesi öngörülen konferansın Kurul üyelerine duyurulması,

e. Ülkemizde çiğ süt kalitesinin artırılmasına yönelik olarak 30-31 Mayıs 2006 tarihlerinde Söke’de gerçekleştirilen makinalı Süt Sağım Tekniği Semineri kitapçığının Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarım Makinaları Bölümünden temin edinilebileceği, Bakanlıkça 2008 yılı Hizmetiçi Eğitim Programı kapsamında gerçekleştirilmesi öngörülen kursların gerek içeriğinin geliştirilmesi, gerekse organizasyon desteği için üniversitelerle işbirliğine gidilmesi, Marmara ve Ege Bölgelerine ilave olarak Akdeniz ve İç Anadolu Bölgelerini de kapsayacak bir program hazırlanması,

f. Geçen yıl alınan karar doğrultusunda 13 Haziran 2007 tarihinde düzenlenen Koruyucu Toprak İşleme Çalıştayına ilişkin kitapçığın Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarım Makinaları Bölümünden temin edinilebileceği,

g. İstatistiki bilgilere ulaşmadaki yasal engellerin aşılabilmesi için sektör temsilcilerinin fikir üreterek Türkiye İstatistik Kurumu Başkanlığına (TÜİK) bildirmeleri, doğru yönlendirme bakımından Bilgi ve İletişim Teknolojileri Daire Başkanlığından bilgi alınması, başta yasal engel konusu tartışılıp, TÜİK çalışmalarının TS 3862 ile uyumlu hale getirilerek tarım makinalarına ilişkin üretim, park, ihracat ve ithalat istatistiklerinin yayınlanması, daha sağlıklı istatistiki verilere ulaşabilmek adına Otomotiv Sanayi Derneği (OSD), Türk Tarım Alet ve Makinaları İmalatçıları Birliği (TARMAKBİR) ve TÜİK tarafından ortak çalışma yapılması,

2- “Türkiye’de Biyodizel İçin Yerel Üretim Modelinin Uygulanma İmkanları” konusunda hazırlanan raporun değerlendirildiği görüşmelerde; ülkemiz koşullarına uygun, gerçekçi ve rasyonel çözümler için Raporda da belirtildiği üzere “Hammadde yetersizliği” ve “Maliyet yüksekliği” konularının gözardı edilmemesi, bu alanda başta Selçuk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarım Makinaları Bölümü olmak üzere bilgi birikimi olan bölümlerde çalışmalara devam edilmesi,

3- “Araçların İmal, Tadil ve Montajı Hakkında Yönetmelik” çerçevesinde, Ziraat Mühendislerinin yetkileri ve bu yetkilerin kullanımıyla ilgili olarak Ziraat Mühendisleri Odası tarafından düzenlenen kurs programları uygulama sonuçlarına ilişkin raporun değerlendirildiği görüşmelerde; Ziraat Mühendisleri Odası (ZMO) tarafından organize edilen eğitim sonuçlarının memnuniyetle karşılandığı belirtilerek, önümüzdeki dönemde Ankara ve İzmir’in yanı sıra Adana ve Bursa’da da talep doğrultusunda kurs programı düzenlenmesi önerisinin ZMO’ya iletilmesi,

4- Tarım ve Köyişleri Bakanlığı AR-GE destekleri kapsamındaki öncelikli araştırma konularında ulaşılan güncel durumun ve üniversitelerle daha yakın işbirliği olanaklarının değerlendirildiği görüşmelerde; bitkisel ve hayvansal üretimde rekabet gücünü arttırmak amacıyla maliyetlerin aşağı çekilmesinde en etkin girdi mekanizasyon olduğu halde ve hükümet politikalarında süt sağım tesisleri, süt soğutma tankları, silaj makinaları, doğrudan ekim makinaları, sulama sistemleri gibi mekanizasyon araçları özel teşvik görmelerine rağmen bunun araştırmalara yansımadığı belirlenmiştir. Ülkemiz tarımının çıkarları doğrultusunda Bakanlık tarafından yönlendirilen uygulamalarda sürekli görüş alışverişinin sağlanamadığı, organizasyonun başarıdaki payının büyük olması nedeniyle ilişkilerin kurumsallaştırılarak araştırmalarda kaynak, verim ve kaliteyi artırıcı yönde Tarımsal Araştırmalar Genel Müdürlüğü (TAGEM) tarafından ilgili kuruluşlarla temas kurulması, Araştırma Fırsat Alanlarının (AFA) gözden geçirilmesi amacıyla tüm Tarım Makinaları Bölümlerinin davet edildiği bir toplantının TAGEM tarafından organize edilmesi,

5- Avrupa Birliği ile ilişkilerimizde 2013 yılına kadar öngörülen gelişmeler ve yararlanılabilecek kaynaklarla ilgili durumun değerlendirildiği görüşmelerde;

a. Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca oluşturulan Makina Teknik Komitesine (MAKTEK) TARMAKBİR’in aktif katılımının devam etmesi, gündem içeriğine göre gerektiğinde uzmanların davet edilmesi, gerekli görülmesi halinde Tarım ve Köyişleri Bakanlığı Strateji Geliştirme Başkanlığı Tarım Politikaları Daire Başkanlığından destek alınması önerisinin Tarım ve Köyişleri Bakanlığına iletilmesi, MAKTEK’e götürülmesi gereken konular için TARMAKBİR ile iletişim kurulması,

b. Ülkemizdeki traktörlerin park niteliklerinin göz önünde tutularak ekonomik ve ekolojik zararları ortadan kaldıracak park yenilemesinin nasıl ve hangi enstrümanlarla desteklenebileceği konusunda bir çalışma yapılması önerisinin Bakanlığa iletilmesi, çalışma organizasyonu için Prof. Dr. Ünal EVCİM ile iletişim kurulması,

6- “Eski, Kullanılmış veya Yenileştirilmiş Olarak İthal Edilebilecek Maddelere İlişkin Tebliğ” kapsamında ithal edilen ikinci el tarım makinaları ile ilgili görüşlerin değerlendirildiği görüşmelerde; kullanılmış tarım makinalarının hasat kaybı ve ürün kalitesine olumsuz etkileri, garanti belgesi ve servis zorunluluklarının olmaması nedeniyle ithalatının durdurularak 2008 yılı İthalat Rejimi Tebliği için Dış Ticaret Müsteşarlığı ile görüşmek üzere Tarım ve Köyişleri Bakanlığı, T. Tarım Kredi Kooperatifleri Merkez Birliği Genel Müdürlüğü ve TARMAKBİR’in görevlendirilmesi,

7- Patent ve faydalı model mevzuatı çerçevesinde uygulamada karşılaşılan sorunlar ve tarım makinaları imalat sektörünü etkileyen diğer uygulamalar konusunda Türk Tarım Alet ve Makinaları İmalatçıları Birliği’nin (TARMAKBİR) çözüm önerilerine ilişkin görüşmelerde;

a. Yeni mevzuat hazırlıkları sırasında tarım makinaları sektörel sorunlarının da göz önünde tutularak bir taslak hazırlanabilmesi için TARMAKBİR’in Türk Patent Enstitüsü ile yakın ilişki kurması, özellikle uzmanların her konuya hakim olamayacağı öngörüsüyle üniversitelerden ve konu ile ilgili sektör temsilcilerinden görüş alınması yönünde Türk Patent Enstitüsü’ne öneri götürülmesi,

b. Ortalama ekonomik ömürleri 10 yıl olan tarım makinalarının bir program çerçevesinde yenilenerek çalışma maliyetlerinin düşürülmesi yönüyle ülkemiz mekanizasyon seviyesinin gelişimine katkıda bulunacağı, kayıt dışı satışları kayıt altına alarak destekleme harcamalarının çok daha üstünde Hazineye katkıda bulunacağı düşüncesinden hareketle “Tarımsal Mekanizasyon Desteği” adı altında bir sistemin oluşturulması ve satın aldıkları mekanizasyon araçlarının faturalarını ibraz eden çiftçilere, mal alım tutarının %15’inin geri ödenmesi yoluyla destek verilmesi önerisinin Bakanlığa iletilmesi,

c. Tarımsal mekanizasyon yatırımlarına T.C. Ziraat Bankası ve Tarım Kredi Kooperatiflerince uygulanan, tarımsal üretime dair düşük faizli yatırım ve işletme kredisi için cari faizlerden yapılan %30 oranındaki indirimin, üretim maliyetindeki artışlar göz önünde tutularak kademeli olarak artırılması,

d. Tarımsal mekanizasyon konusundaki tebliğlerin hazırlığı aşamasında, konu uzmanlarının görüşlerini almak üzere sektör temsilcilerinin katılımının sağlanması, TÜGEM tarafından oluşturulacak bir komisyonca, desteklenmesi gereken makinalar konusunda ülke projeksiyonunun belirlenmesi, gerektiğinde değerlendirilmek üzere bu bilgilerin Bakanlıkta bulunması,

e. Parkın yenilenmesi amacıyla, ekonomik ömrünü tamamlamanın ötesinde, halen parkta bulunan çok eski traktör ve diğer kendiyürür makinalar için yaş sınırına bağlı destekler konusunun Prof. Dr. Ünal EVCİM koordinatörlüğünde, TARMAKBİR ve OSD katılımıyla incelenerek hazırlanacak raporun Kurul Sekretaryasına gönderilmesi,

f. Tarımda maliyetlerin düşürülerek sektörün desteklenmesi amacıyla KDV indirimi, kredi süresinin uzatılması, kredi kullanımındaki ipotek şartlarının iyileştirilerek peşinat miktarının azaltılması konularında Sekretarya tarafından ilgili kuruluşlar nezdinde girişimde bulunulması,

8- Uludağ Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarım Makinaları Bölüm Başkanlığınca düzenlenen “Tarım Makinaları II. Eğitim-Öğretim Çalıştayı” sonuç raporunun değerlendirildiği görüşmelerde;

· Söz konusu Çalıştayda belirlenen üç kişilik komisyonca hazırlanan Biyosistem Mühendisliği Taslak Programının, Ziraat Fakültelerinin Tarım Makinaları ile Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümlerince incelenerek son şekli verildikten sonra, Programın açılması için gerekli girişimlerde bulunulması,

· Çalıştay Sonuç Raporunun Ziraat Fakültesi Dekanlıklarına, Tarım Orman ve Su Ürünleri Konseyi Başkanlığına ve YÖK Başkanlığına ulaştırılması,

9- Tarım iş kazaları ve sektör çalışanlarının sağlık durumu konusundaki istatistiki veri tabanının oluşturulmasına yönelik çalışmaların değerlendirildiği görüşmelerde; Dr. Mesut GÖLBAŞI koordinatörlüğünde, TÜİK, Ankara ve Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversiteleri Ziraat Fakülteleri Tarım Makinaları Bölümlerinin katılımıyla ilgili kuruluşların da davet edildiği bir çalışma yapılması,

10- Sulama mekanizasyonu araçlarının “Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümlerince” denenmesi yönündeki talep ve görüşlerin değerlendirildiği görüşmelerde;

· Tarımsal mekanizasyon araçlarının deney işlemlerini düzenleyen 2000/37 sayılı Tebliğ’deki tanımlamanın sulama mekanizasyonu araçlarını da kapsaması,

· Tarımsal mekanizasyon araçlarının deneylerini yapmak üzere Bakanlıkça sadece Tarım Makinaları Bölümlerinin akredite edilerek yetkilendirilmesi ve Tebliğ’de de bu şekilde yer alması,

· Bu alanda Tarım Makinaları Bölümlerinde yeterli altyapı bulunması,

· Ziraat Mühendislerinin Görev ve Yetkilerine İlişkin Tüzüğün “Lisans ve Uzmanlık Alanlarına Göre Görev ve Yetkiler”in tanımlandığı 19 uncu ve 20 nci maddelerinin yeterince açık olması

gibi temel nedenlerden dolayı sulama mekanizasyonu araçlarının Tarım Makinaları Bölümlerince denenmesi,

11- Tarımsal Mekanizasyon Araçlarının Kredili Satışına Esas Deney ve Denetimlerle İlgili Tebliğ hükümleri çerçevesinde düzenlenen deney raporları, deney kriterleri ile ilgili öneriler ve 2008 yılında uygulanması öngörülen deney ücretlerinin belirlenmesi amacıyla gerçekleştirilen görüşmelerde;

a. Yapılan deney raporu çalışmalarını değerlendirmek, uygulamalarda birliktelik sağlamak amacıyla, süt sağım tesisleri ve süt soğutma tanklarının deneylerini yapan kuruluşların katılımıyla, TÜGEM ve Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarım Makinaları Bölümü işbirliğiyle “Ortak Eylem Planı” toplantısı düzenlenmesi,

b. Süt sağım makinaları ve süt soğutma tankları için “Deney Raporu”na hayvancılığı destek kapsamında taraf olan Tarım ve Köyişleri Bakanlığı’nın ilgili birimleri (TÜGEM ve TEDGEM’e bağlı ilgili ve yetkili birimler), T.C. Ziraat Bankası, Tarım Kredi Kooperatifleri Merkez Birliği, TARMAKBİR, Damızlık Sığır Yetiştiriciliği Merkez Birliği ve deney yapan kurum temsilcilerinin katılımıyla, yaklaşık üç yıldır yürütülen çalışmaları değerlendirmek, bundan sonraki uygulamalarda da birlikteliği sağlamak üzere; Tarım Alet ve Makinaları Test Merkezi Müdürlüğü bünyesinde bir toplantı düzenlenmesi,

c. Hassas (Tek dane) ekim makinaları deney ilkelerinin değerlendirme kriterlerinin değiştirilmesi önerisinin deney yapan tüm kuruluşlara gönderilmesi, sonuçların bir ay içerisinde alınıp değerlendirilerek deney kriterlerinde gerekli düzenlemenin yapılması,

d. Organik gübre dağıtıcılara, dağıtıcı düzenek deneylerinin yanı sıra tarım arabası deney kriterlerinin de uygulanması,

e. Deney raporlarının “Yöntem” bölümünde deney ilkelerine atıfta bulunulması,

f. Deney raporlarında gerek terminoloji, gerekse içerik bakımından birlikteliğin sağlanabilmesi amacıyla deney ilke ve metodlarına ve dispozisyona bağlı kalınması,

g. Dalgıç pompalar için pano vb. elektrik tesisatı kullanılması gerektiğinin deney raporunda belirtilmesi,

h. Damla sulama borularının üzerinde yazılı olarak marka, çap, debi, damlatıcı aralığı bilgilerinin mutlaka bulunmasına deney yapan kuruluşlarca dikkat edilmesi,

i. Deney Ücretleri Tarifesinde yer almayan tarımsal amaçlı ısıtıcılar için deney ücretlerinin Akdeniz Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarım Makinaları Bölümünce, pivot ve lineer sulama sistemleri deney ücretlerinin Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarım Makinaları Bölümünce, güç gruplarına göre jeneratör deney ücretlerinin Tarım Alet ve Makinaları Test Merkezi Müdürlüğünce belirlenerek Ekim-2007 sonuna kadar Kurul Sekretaryasına iletilmesi,

j. Tarımsal mekanizasyon araçlarının zirai kredili olarak satışına esas teşkil eden deneyler için 2007 yılında uygulanan ücretlerin %10 oranında artırılarak 2008 yılında uygulanması öngörülen deney ücretleri tarifesinin düzenlenmesi, ancak minimum deney ücretinin KDV hariç 600 YTL olarak belirlenmesi nedeniyle bunun altında kalan rakamların bu seviyeye yükseltilmesi,

k. Deneylerin yürütülmesinde gerekli olan sarf malzemelerinin deney yaptıran firma tarafından karşılanacağı, kurum dışında yapılan deneyler için deney komisyonunun ulaşım ve konaklama giderlerinin yine firma tarafından karşılanacağı hususlarının Deney Ücretleri Tarifesinde belirtilmesi,

12- İzleme Komitesi üyeliklerine Prof. Dr. Kamil Okyay SINDIR, Dr. Apti YALTIRIK ve Dr. Ersin Veli VULKAN’ın seçilmesi,

13- Dilek ve öneriler kapsamındaki görüşmelerde;

a. Türkiye’nin önümüzdeki dönemde imzalaması beklenen Kyoto Protokolü çerçevesinde öngörülen yenilenebilir enerji kaynakları arasında biyoyakıtların yeri ve enerji amaçlı bitkisel üretim deseninin ortaya konularak, kolza üretim alanlarının belirlenmesine yönelik politika üretilmesi, güncelliği ve önemi nedeniyle kolza ekimi ve hasadı ile ilgili geliştirme çalışmalarına öncelik verilmesi,

b. Biyogaz konusunun ülke geleceğinde önemli bir yer tutacağı göz önüne alınarak geçmişteki yanlışların yapılmaması amacıyla konuyu ekonomik, teknik ve sosyal yönleriyle tartışmak üzere bir çalışma grubu oluşturulması, bu amaçla, Üniversiteler, Tarım ve Köyişleri Bakanlığı, Çevre ve Orman Bakanlığı, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, TBMM ilgili komisyon başkanları ve üyeleri ile özel sektör temsilcilerinin katılımıyla Ankara’da üst düzey bir toplantı düzenlenmesi,

c. İmalatçıların, araştırma projelerine özendirilmesi amacına yönelik olarak TARMAKBİR üyelerinin geniş katılımlı bir toplantısına KOSGEB temsilcisinin de davet edilerek imalatçıların bilgilendirilmesi, gerektiğinde KOSGEB merkezlerindeki uzmanların imalatçıları ziyaret ederek bilgilendirme ve teşvikte bulunmaları,

d. Tarım ve Köyişleri Bakanlığınca sürdürülen gerek Kırsal Kalkınma Yatırımlarını Destekleme Programı, gerekse diğer destekleme programları kapsamında; “Tarımsal” içerikli projelerde TMMOB Ziraat Mühendisleri Odası üyesi Ziraat Mühendislerinin, “Tarımsal Mekanizasyon” içerikli projelerde ise TMMOB Ziraat Mühendisleri Odası üyesi ve Ziraat Fakültelerinin Tarımsal Mekanizasyon veya Tarım Makinaları bölümlerinden ya da Tarım Makinaları alt programından mezun ziraat mühendislerinin proje hazırlama, onay, izleme ve denetleme işlemlerinde yer almalarının, özellikle projelerden beklenen faydanın bilimsel ve teknik olarak yerine getirilebilmesi için zorunlu hale getirilmesi konusunda Bakanlığa öneri götürülmesi,

e. Tarım İşletmeleri Genel Müdürlüğü (TİGEM) ihalelerinde sadece ithal yolunun açık olması, yeterli kalite ve teknik şartname koşullarını yerine getirmesine rağmen yerli üretim yapan firmaların bu ihalelere katılamama nedenlerinin Tarımsal Mekanizasyon Kurulunca anlaşılamadığı belirtilmiş olup, fonksiyon, kalite, yedek parça, servis garantisi kriterleri göz önünde tutularak yerli üretim yetersiz görüldüğü takdirde yurt dışı alımların tercih edilebileceği çok açık olduğu halde, ülke tarım makinaları imalatçılarına bu fırsatın niçin verilmediğinin Bakanlık aracılığıyla TİGEM’e sorulması,

f. Tarım makinalarına yönelik sağlıklı, güncel verilerin iller ve bölgeler bazında mevsimsel olarak derlenmesi konusunda Tarım ve Köyişleri Bakanlığı Strateji Geliştirme Başkanlığı tarafından Karayolları Genel Müdürlüğü ile temasa geçilmek suretiyle, araç tipleri ve yoğun olarak kullanılan güzergahlara ilişkin verilerin toplanarak tarımsal makinalarına yönelik izleme ve değerlendirilmelerin sağlanması, Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından sürdürülmekte olan çeşitli projeler (AB Eşleştirme Projesi)  kapsamında “Tarım Makinaları Yol Ağı Haritası”nın çıkartılması veya “Alet-Makina Hareketleri İzleme ve Kontrol Sistemi”nin kurulması,

kararlaştırılmıştır.